13 juli 2017

Europese Commissie draagt bij aan grootschalige proef met innovatieve verkeersdiensten

Na vijf lange maanden wachten, kwam op 7 juli dan eindelijk het verlossende bericht: de Europese Commissie heeft besloten een proef met innovatieve mobiliteitsoplossingen in en rondom Amsterdam mede te financieren.

Om tot nieuwe diensten te komen gaan de verkeerscentrales in de Amsterdamse regio, internationale navigatiebedrijven, serviceproviders en autofabrikant BMW Groep met elkaar samenwerken en verkeersgegevens, routeadviezen en maatregelen op het gebied van verkeersmanagement met elkaar delen. Deze nieuwe diensten - snelheidsadvies, routeadvies, en advies bij verkeershinder en calamiteiten - worden in de komende anderhalf jaar ontwikkeld en in 2019 in en rondom Amsterdam getest. In eerste instantie gaat het om een proef waaraan meer dan 6.000 weggebruikers in de Amsterdamse regio gaan meedoen. Daarna komen er vervolgproeven in de regio’s van Antwerpen, Kopenhagen en München. De samenwerking en de proeven vinden plaats onder de naam SOCRATES2.0.

Juiste insteek op het juiste moment

Fred Zijderhand, adviseur bij het project Praktijkproef Amsterdam, was nauw betrokken bij het indienen en het bepalen van reikwijdte en doel van het projectvoorstel. ‘Ik kijk steeds naar de volgende stap. Als mijn collega’s bezig zijn met de uitvoering van een project, maak ik alweer plannen voor de volgende fase. In het geval van Socrates2.0 werd ik door Bureau Brussel van Rijkswaterstaat in november 2016 geattendeerd op de CEF call for proposals. We realiseerden ons dat deze call wel eens een hele goede mogelijkheid zou kunnen zijn om vervolg te geven aan de proeven die tot op heden bij het project Praktijkproef Amsterdam hebben gedaan. In dat project draait het om de integratie van wegkantsystemen met in-car systemen. Na een gesprek met Tiffany Vlemmings van de Nationale Databank Wegverkeersgegevens (NDW) kwam alles in een stroomversnelling. Samen hebben Tiffany en ik een enorm netwerk en ervaring met Europese projecten. We begonnen met een opzet van twee A4’tjes, die als basis diende voor diverse gesprekken. Al snel bleek dat we veel grote partijen aan boord konden krijgen. Dat was voor mij een bevestiging dat onze plannen de juiste insteek hadden en op het juiste moment kwamen.’

Gezamenlijk belang

‘Het voorstel was gebaseerd op een betere en gelijkwaardige samenwerking tussen wegbeheerders, serviceproviders en de autofabrikanten’, vervolgt Zijderhand. ‘Er is dus geen sprake van een traditionele opdrachtgever-opdrachtnemer-relatie, waarin de één zegt wat de ander moet doen, of waarin partij A producten of diensten afneemt bij partij B. Geld werkt in ons geval als katalysator, maar is niet meer bepalend. Het is het gezamenlijke belang dat partijen drijft: een nieuwe samenwerking tussen de overheden in de Metropoolregio Amsterdam (Rijkswaterstaat, provincie, gemeente) en een aantal internationale bedrijven, waaronder Google, TomTom Groep, HERE Technologies en BMW Groep.’

Auto’s nemen beslissingen

Vooral de samenwerking met BMW vindt Zijderhand speciaal: ‘Zo kunnen we niet alleen verkeersinformatie, maar ook verkeersmanagement in de auto brengen. Auto’s gaan steeds vaker zelf beslissingen nemen, bijvoorbeeld over de snelheid of over de route. Andersom kan de verkeerscentrale gebruik gaan maken van de data uit de auto, bijvoorbeeld of de wielen slippen bij gladheid. Auto’s zijn nu al continu verbonden met de centrale computer van de fabrikant. In ons nieuwe project gaan we verkennen welke afspraken we moeten maken om data te kunnen uitwisselen en toe te passen, bijvoorbeeld over vertrouwelijkheid en privacy.

Op zoek naar antwoorden

Belangrijke doelstellingen van Socrates2.0  zijn het verbeteren van de dienstverlening aan de weggebruiker en erachter komen hoe autofabrikanten en overheden beter kunnen samenwerken. Zijderhand: ‘We gaan op zoek naar antwoorden op diverse vragen. Welke afspraken ga je met elkaar maken? Welke informatie ga je uitwisselen? Wat moet er technisch worden opgelost? Welke protocollen zijn van toepassing of moeten worden gemaakt? Hoe geven we interactie vorm? Ik vind het mooi om te ervaren dat we bij consortiumvergaderingen aan tafel zitten met partijen die normaal gesproken elkaars concurrenten zijn, maar die nu als partners met elkaar praten om er samen een succes van te maken.’

What’s in a name?

Waar komt de naam Socrates2.0 eigenlijk vandaan? ‘Dat is een leuk verhaal’, zegt Zijderhand. ‘In 1988 was ik betrokken bij het project Socrates. Dat heette toen natuurlijk nog niet 1.0. In dat project werkten autofabrikanten, wegbeheerders en telecombedrijven samen aan de basis voor een koppeling tussen statische navigatiesystemen en verkeerscentrales. Bedrijven als Bosch, Philips en Siemens ontwikkelden toen die in-car-apparatuur. Via de telecomnetwerken zijn we, naast spraak, ook data gaan delen. Hieruit zijn later de serviceproviders ontstaan, zoals we die nu kennen, zoals TomTom en HERE. In die zin is Socrates2.0 the next step. Socrates was een van mijn eerste projecten, gezien mijn leeftijd is Socrates2.0 waarschijnlijk mijn laatste grote project. En daarmee is de cirkel voor mij rond.’

Stap voor stap

Het project toont Zijderhand dat er niet in één keer wordt overgegaan op een heel nieuw systeem. ‘We leren veel van projecten en proeven. Maar grote veranderingen gaan stap voor stap. De beste ideeën van de projecten en proeven van de afgelopen tientallen jaren vinden vanzelf hun weg naar brede toepassing in de praktijk. Ik blijf bij het project betrokken, maar vanaf de zijlijn. Het is nu vooral aan anderen om er een succes van te maken.’

Kijk hier voor meer informatie over Socrates2.0 en bekijk de vlog.

Dit artikel is onderdeel van de Smart Mobility Stories #6. Op de website van de Innovatiecentrale vindt u meer informatie over Smart Mobility Stories.