22 oktober 2021

Rijkswaterstaat: ‘We hebben aangetoond dat we het kunnen én wat het potentieel is’

Als projectleider van Concorda voerde Sebe Vogel (Rijkswaterstaat) de afgelopen vier jaar de proeven in de Amsterdamse regio aan. Met plezier blikt hij terug op de geleerde lessen, uitdagingen en de samenwerking: ‘Als geautomatiseerde voertuigen in de toekomst connected zijn met onze infrastructuur, is dat heel goed voor de doorstroming en de veiligheid.’

Dat Concorda een succes is, dat staat voor Vogel als een paal boven water. Met trots somt hij de resultaten op: ‘We hebben aangetoond dat de informatie-uitwisseling tussen de wegkant en een geautomatiseerd voertuig echt van meerwaarde is. Normaal gesproken kan een auto zo ver kijken als zijn eigen sensors. Door communicatie toe te voegen, hebben we dat bereik vergroot. We zagen dat onze testvoertuigen 76% langer in de automatische modus konden rijden en ruim 5% sneller een kruising overstaken. Bij een langzaam rijdend of stilstaand voertuig reageerde de auto veiliger en comfortabeler dan een mens. Kortom: goede samenwerking tussen de wegkant en geautomatiseerde voertuigen is goed voor de doorstroming en de veiligheid.’

Technologie van de toekomst

De afgelopen vier jaar testten 26 partners in vijf landen - waaronder in de regio Amsterdam - hoe de zelfrijdende functies van auto’s het beste kunnen worden ingezet. Én wat dat vraagt van de Europese infrastructuur, communicatietechnologie en systemen. Want komen berichten vanaf de wegkant wel goed binnen? Wordt een afgekruiste rijstrook bijvoorbeeld herkend, of een aangepaste maximumsnelheid bij file? Het project Concorda werkte daarvoor met verschillende gebruikssituaties (use cases). Met als doel dat zowel wegbeheerders als autofabrikanten straks de juiste technologieën kunnen inbouwen.

Pionieren op de weg

Concorda bouwde voort op de bouwstenen van eerdere projecten, zoals, c-ITS Corridor, InterCor en Talking Traffic. Ook partner Stellantis – voorheen Centro Ricerche Fiat, onderdeel van Fiat Chrysler Automotive – had bij aanvang al de nodige ervaring op dit vlak. Maar testen in het operationele verkeer over landsgrenzen heen, dat was voor alle betrokken partijen nieuw en waardevol: ‘De praktische ervaring die we samen hebben opgedaan in live situaties is essentieel om de functies en services voor doorstroming en veiligheid de komende jaren verder te ontwikkelen.’

In de Metropoolregio Amsterdam voerde Concorda proeven uit in samenwerking met Stellantis, NXP en onze leveranciers en partners SWARCO, Dynniq, V-tron en BAM. Bijzonder is dat de testen niet alleen op de snelweg plaatsvonden, maar ook op de provinciale wegen en in de bebouwde kom van Amsterdam: ‘Testen in het verkeer is lastig en we moesten natuurlijk rekening houden met de veiligheid. We werkten met echte en gesimuleerde scenario’s, want wat op de weg gebeurt is natuurlijk niet te voorspellen. We hebben wel meegemaakt dat een gesimuleerde situatie tijdens het testen daadwerkelijk plaatsvond op een vergelijkbare manier. Er ontstond file in de blinde bocht van de A5 naar de A9. We waren precies op het juiste moment op de juiste plek.’

Mens en techniek

Het project kende heel wat uitdagingen, blikt Vogel terug. Van de coronapandemie die werken over de grens belemmerde, tot een gevaarlijke berenklauwen langs de wegkant waar omheen moest worden gewerkt. Daarbij was Concorda ook inhoudelijk erg complex: ‘Want er zit wel degelijk verschil tussen informatie die een chauffeur zelf kan interpreteren, en de kwaliteit van gegevens die je levert aan een geautomatiseerd voertuig. In het voertuig moet die interpretatieslag worden gedaan door technologie. En technologie maakt andere afwegingen. Bijvoorbeeld of er een betrouwbaar certificaat aan de informatie is meegegeven. Dus wanneer een auto die informatie gebruikt om van baan te wisselen, dan vraagt dat om een veel hoger niveau van betrouwbaarheid dan voor de chauffeur die zelf nog even in de spiegel kijkt.’

Begrijpen en vertrouwen

De nauwe samenwerking tussen alle 26 partijen is volgens Vogel de succesfactor van het project: ‘Dat we zijn geslaagd vind ik ontzettend mooi. Concorda is een behoorlijk langlopend project met veel belangen. En omdat het een innovatieproject is, waren er bij de start nog veel vragen en onzekerheden. Daarbij betekende werken op internationaal niveau dat we elkaars taal moesten leren spreken. Zowel qua techniek als op persoonlijk vlak moesten we elkaar begrijpen én vertrouwen om grote stappen te kunnen zetten. Dat we hieraan hebben gewerkt in Nederland, Italië en Brussel is een belangrijke succesfactor geweest in dit project.’  

Klaar voor gebruik

Tijdens de slotbijeenkomst van Concorda op 18 november 2021 worden alle resultaten gedeeld en bespreken de partners hoe het project een vervolg krijgt: ‘We hebben nu aangetoond dat we het technisch kunnen en wat het potentieel is voor ons als wegbeheerder. Een logische volgende stap is dat we deze technieken aanzetten en kijken hoeveel het in de praktijk wordt gebruikt. Er rijden immers al auto’s op de weg die communicatie en geavanceerde automatiseringstechnieken aan boord hebben, maar nu nog niets ontvangen. Onze testlocaties zijn klaar om nog meer ervaring op te doen in de praktijk.’